Historia harcerstwa w Borach Tucholskich ma już ponad stuletnią tradycję. Pierwsze drużyny powstały w Tucholi w 1921 roku z inicjatywy nauczyciela Seminarium Nauczycielskiego – Seweryna Zielińskiego. W 1922r. włączono je w struktury Hufca Chojnice, jednak wobec stałej tendencji rozwojowej, wiosną 1927 roku powstał autonomiczny Hufiec ZHP Tuchola. Oprócz kilku drużyn i zuchowych gromad, działał Krąg Instruktorski, a łączna liczba członków Organizacji w 1928r. przekroczyła 120 osób. W 1931 roku utworzono w Tucholi pierwszą drużynę żeglarską (drużynowym został Stanisław Pęski), inicjując w ten sposób trwające na długie lata tradycje wodne i żeglarskie. Bardzo silnym wzmocnieniem struktur terenowych stała się drużyna harcerska utworzona w 1932r. w Śliwicach, która w szczytowym okresie liczyła ponad 50 członków. Środowisko tucholskie należało w okresie międzywojennym do bardziej aktywnych i ideowo zaangażowanych. Nasi harcerze byli dostrzegania zarówno podczas Zlotu Chorągwi Pomorskiej w Charzykowych (1934r.) jak i w ramach Zlotu Harcerstwa Polskiego w Spale (1935r.). Pod koniec lat trzydziestych ubiegłego stulecia, działalność harcerska nastawiona była na wzmacnianie postaw patriotycznych, obywatelskich i krzewienie polskości w rejonie „gorącego” pogranicza. Organizowano obozy, biwaki, ogniska z udziałem okolicznej ludności, nawiązano bliskie relacje ze studentami wileńskiej Legii Akademickiej (WSSP) i dawano twardy opór nasilającym się prowokacjom licznej w okolicy młodzieży niemieckiej. Trzeciego września 1939r. Niemcy byli już w Tucholi. Swoje wojska odwiedził Wódz Naczelny, by następnego dnia z nasypu kolejowego w Pruszczu odbierać triumfalną defiladę Wehrmachtu. Rozpoczął się okres rozproszenia, konspiracji i zwykłej, codziennej pomocy bliźniemu – jak kto potrafił i gdzie go losy wojenne rzuciły. Nasi harcerze zapisali się też uczestnictwem w strukturach Szarych Szeregów i zaciętych walkach Powstania Warszawskiego. Po zakończeniu okupacji przystąpiono do odbudowy struktur harcerskich, pojawiła się nowa rzeczywistość polityczna i gospodarcza, a stary model harcerstwa zastąpiono stowarzyszeniami: OH ZMP, OPL, HSPS. Mimo trudnych okoliczności udawało się dzięki bezinteresownej postawie kolejnych pokoleń instruktorów osiągać spore sukcesy. Zbudowano Ośrodek Wypoczynkowy w Pile, Hufcowi nadano imię Bohaterów Walk o Wolość Ziemi Tucholskiej, sztandar, triumfowano w rywalizacji CMTO. Jednak przemiany ustrojowe, zapoczątkowane ustaleniami „Okrągłego Stołu” odbiły się destrukcyjnie na samym Hufcu. W 2003 r. oficjalny rejestr członkowski wykazywał zaledwie 56 osób. Hufiec ZHP Tuchola został rozwiązany… Do końca ostała się tylko jedna, kilkunastoosobowa drużyna, działająca pod protektoratem środowiska świeckiego. W roku 2006 z inicjatywy dh/dh Danuty i Jarosława Słoma reaktywowano Hufiec Tuchola, który w swej szczytowej fazie rozwoju zbliżał się do 500 członków. Hufiec, który „ma wszystko” – został dotknięty rozłamem, w efekcie którego, ponad 200 harcerzy i instruktorów (głównie ze środowiska sępoleńskiego) opuściło struktury tucholskie i przyłączonych zostało do Hufca ZHP „Pałuki” (2023r.). Nie możemy powiedzieć, że „nic się nie stało”, ale trwamy w dziele wierności zasadom zawartym w Prawie i Przyrzeczeniu Harcerskim. Ponownie rośniemy w siłę, mamy 10 jednostek organizacyjnych, krąg instruktorów i starszyzny, dwa kluby specjalnościowe oraz to, czego do pracy organizacyjnej potrzebujemy: wsparcie władz samorządowych i zaufanie rodziców, mamy pomoc instytucji społecznych, fantastyczne dzieci mamy siebie! Na naszych oczach dzieje się historia…

„(…) Bo prócz ogniska o coś nam chodzi (…)”